Μετά από έντονη πίεση από δημοσιεύματα στον ελληνικό και τουρκικό Τύπο, αλλά και τις φωνές της τοπικής κοινωνίας, ξεκίνησαν οι πολυαναμενόμενες εργασίες αποκατάστασης του ιστορικού σπιτιού του Ηλία Βενέζη στο Αϊβαλί. Το κτήριο, στο οποίο γεννήθηκε και μεγάλωσε ο μεγάλος Έλληνας λογοτέχνης, είχε αφεθεί στην τύχη του, καταρρέοντας σταδιακά.

Ένα μήνα μετά τη δημοσιοποίηση της κατάστασης, ο ιδιώτης ιδιοκτήτης του σπιτιού του Βενέζη ξεκίνησε την αναστήλωση, ανταποκρινόμενος στις πιέσεις. Ήδη, η αποκατάσταση της στέγης και του εξωτερικού ξύλινου σκελετού έχει προχωρήσει, με τις πρώτες εργασίες να επικεντρώνονται στην ενίσχυση της δομής του ανώτερου ορόφου. Ωστόσο, ο ιδιοκτήτης απέφυγε να κάνει οποιαδήποτε δήλωση σχετικά με τη μελλοντική χρήση του κτιρίου.

Ιστορικό οίκημα μεγάλης σημασίας

Το σπίτι βρίσκεται σε ένα από τα κεντρικά σοκάκια του Αϊβαλί, κοντά στην ιστορική εκκλησία της Αγίας Τριάδας, η οποία επίσης έχει υποστεί σοβαρές φθορές. Το συγκεκριμένο οίκημα, ιδιοκτησία της οικογένειας του Βενέζη, συνδέεται άρρηκτα με τη ζωή και το έργο του. Εδώ έζησε μέχρι την ενηλικίωσή του, και σε αυτό το μέρος διαδραματίστηκαν τα τραγικά γεγονότα που ο συγγραφέας περιγράφει στο βιβλίο του «Το Νούμερο 31328».

Ο Βενέζης, γεννημένος το 1904 στο Αϊβαλί, κατέγραψε μέσα από το έργο του τις δυσκολίες του Μικρασιατικού Ελληνισμού, ειδικά μετά την καταστροφή του 1922, όταν συνελήφθη και υπέφερε στα Τάγματα Εργασίας για 14 μήνες. Μετά την απελευθέρωσή του, επέστρεψε στη Μυτιλήνη, όπου ξεκίνησε να γράφει τα βιώματά του, με παρακίνηση του φίλου του, Στρατή Μυριβήλη.

Επισκευή του σπιτιού του Ηλία Βενέζη στο Αϊβαλί

Μια λογοτεχνική παρακαταθήκη

Ο Ηλίας Βενέζης κατέχει ξεχωριστή θέση στη λογοτεχνία, με έργα όπως το «Νούμερο 31328», τη «Γαλήνη» και την «Αιολική Γη», που περιγράφουν την τραγωδία του Μικρασιατικού Ελληνισμού. Η συμβολή του ήταν τόσο σημαντική που ήταν υποψήφιος για το Νόμπελ Λογοτεχνίας δύο φορές, το 1960 και το 1963.

Το σπίτι του Ηλία Βενέζη αναγνωρίστηκε επίσημα ως ιστορικό μνημείο από τη δεκαετία του ’70, όταν η αδελφή του, Αγάπη Μολυβιάτη, το επισκέφθηκε μαζί με τον γιο της, Πέτρο. Η φωτογραφία τους μπροστά από το σπίτι δημοσιεύθηκε το 1972 στο περιοδικό «Αιολικά Γράμματα», αφήνοντας μια σημαντική παρακαταθήκη για τις επόμενες γενιές.

Η αποκατάσταση του σπιτιού αποτελεί ένα πρώτο βήμα προς τη διατήρηση της μνήμης και της κληρονομιάς του Βενέζη και του Αϊβαλιώτικου πολιτισμού.