Το παλιό Δημοτικό Σχολείο του Τυρού, στη Νότια Κυνουρία, άνοιξε ξανά στις 24 Οκτωβρίου, περίπου σαράντα χρόνια μετά την τελευταία σχολική χρονιά. Το διατηρητέο κτίριο στεγάζει πλέον μόνιμη έκθεση για τη ναυτική παράδοση του τόπου και θα φιλοξενεί πολιτιστικές εκδηλώσεις.

Το έργο εντάχθηκε στο πρόγραμμα “ΦιλόΔημος” με προϋπολογισμό 700.000 ευρώ, σύμφωνα με το ArcadiaPortal. Στα έγγραφα του προγράμματος αναφέρεται ως Λαογραφική Έκθεση Ναυτικής Παράδοσης Τσακωνιάς.

Η έκθεση αφηγείται τη ζωή ενός τόπου που τον διαμόρφωσε η θάλασσα

Την έκθεση σχεδίασε και επιμελήθηκε ο ιστορικός Χρήστος Χρυσανθόπουλος. Η αφήγηση οργανώνεται σε τέσσερις άξονες, με τους ανθρώπους στο κέντρο, και συνδέει την ιστορία του Τυρού με ευρύτερες εξελίξεις. Όπως είπε στα εγκαίνια, η θάλασσα διαμόρφωσε την οικονομία, την κοινωνία, τη γλώσσα και τις σχέσεις των ανθρώπων του τόπου.

Ο χώρος έχει οπτικοακουστικά μέσα, φωτογραφίες, επεξηγηματικά κείμενα και αντικείμενα ενώ τις φωτογραφίες υπογράφει ο Nigel Copage. Ο δήμαρχος Νότιας Κυνουρίας Μανώλης Δολιανίτης είπε ότι η έκθεση “τιμά εκείνους που μόχθησαν και εκείνους που έμειναν πίσω”.

Ρολόι, δεξαμενή και σοβάς από εράνους των κατοίκων

Το σχολείο χτίστηκε στα τέλη της δεκαετίας του 1920, πέτρινο, ως τυπικό αγροτικό διδακτήριο της εποχής. Η δεξαμενή νερού προστέθηκε το 1947, το κτίριο σοβατίστηκε το 1953 και ο πύργος με το ρολόι χτίστηκε το 1960. Όλα αυτά, όπως και μεγάλο μέρος του εξοπλισμού, έγιναν κυρίως με δωρεές, εράνους και εθελοντική δουλειά των κατοίκων, σύμφωνα με τον Αναγνώστη Πελοποννήσου.

Από το 1965 λειτουργούσε ως τριθέσιο, με 140 έως 150 μαθητές. Η τελευταία σχολική χρονιά ήταν το 1985-86. Το 2005 το Υπουργείο Πολιτισμού κήρυξε το κτίριο μνημείο.

Η προσπάθεια για την αξιοποίησή του ξεκίνησε το 2000. Το 2010 άρχισε η μελέτη για λαογραφικό μουσείο και οι εργασίες στο κτίριο ολοκληρώθηκαν το 2023.

Μαθητές φύτεψαν την αυλή και παλιοί μαθητές είπαν τις ιστορίες τους

Τα εγκαίνια κράτησαν δύο ημέρες. Την Παρασκευή 23 Οκτωβρίου μαθητές και εθελοντές φύτεψαν λουλούδια και φυτά στην αυλή του σχολείου. Το Σάββατο, μετά τους χαιρετισμούς και την παρουσίαση της έκθεσης, κάτοικοι, παλιοί μαθητές και δάσκαλοι μοιράστηκαν αναμνήσεις από τα χρόνια που λειτουργούσε το σχολείο, και ακολούθησαν αγιασμός και ξενάγηση.