Ένας μεσημεριανός υπνάκος από δέκα λεπτά έως μία ώρα βελτιώνει τη διάθεση και μειώνει τη νύστα για αρκετές ώρες, σύμφωνα με μελέτη του Εθνικού Πανεπιστημίου της Σιγκαπούρης. Μόνο ο υπνάκος των 30 λεπτών όμως βοήθησε και τη μνήμη. Οι υπνάκοι των 30 και 60 λεπτών άφηναν μια ζάλη μετά το ξύπνημα, που περνούσε μέσα σε μισή ώρα. Οι ερευνητές κατέληξαν ότι τα 30 λεπτά δίνουν την καλύτερη ισορροπία ανάμεσα σε όφελος και πρακτικότητα.

Η μελέτη σύγκρινε υπνάκους 10, 30 και 60 λεπτών

Ερευνητές του Κέντρου Ύπνου και Γνωστικής Λειτουργίας του πανεπιστημίου μελέτησαν 32 νέους ενήλικες που κοιμούνταν συνήθως λίγο τη νύχτα. Κάθε συμμετέχων πέρασε από τέσσερις συνθήκες σε διαφορετικές ημέρες, με τυχαία σειρά: χωρίς υπνάκο, με υπνάκο δέκα λεπτών, μισής ώρας και μίας ώρας.

Ο ύπνος τους καταγραφόταν με αισθητήρες, ώστε οι ερευνητές να ξέρουν ακριβώς πόσο κοιμήθηκαν. Μετά τον υπνάκο έκαναν σύντομα τεστ διάθεσης, εγρήγορσης και ταχύτητας σε διάφορες χρονικές στιγμές, έως και τέσσερις ώρες αργότερα. Η μελέτη δημοσιεύτηκε το 2023 στο περιοδικό Sleep.

Η διάθεση βελτιώθηκε για ώρες, η μνήμη μόνο με τη μισή ώρα

Όλοι οι υπνάκοι, από δέκα έως εξήντα λεπτά, βελτίωσαν τη διάθεση και μείωσαν τη νύστα, και το αποτέλεσμα κράτησε έως και τέσσερις ώρες. Στο τεστ μνήμης, όπου οι συμμετέχοντες έπρεπε να αναγνωρίσουν εικόνες που είχαν δει, μόνο ο υπνάκος των 30 λεπτών έδωσε καλύτερα αποτελέσματα από την ομάδα χωρίς ύπνο. Η βελτίωση στην εγρήγορση ήταν μέτρια, ενώ στην ταχύτητα επεξεργασίας δεν φάνηκε διαφορά.

Μετά από 30 ή 60 λεπτά ύπνου οι συμμετέχοντες ένιωθαν για λίγο ζαλισμένοι, αυτό που οι ερευνητές λένε αδράνεια ύπνου. Η ζάλη περνούσε πάντως μέσα σε μισή ώρα από το ξύπνημα.

Μια νέα μελέτη εξηγεί τι γίνεται στον εγκέφαλο

Τον Ιανουάριο του 2026, ερευνητές του Πανεπιστημιακού Νοσοκομείου του Φράιμπουργκ και του Πανεπιστημίου της Γενεύης δημοσίευσαν στο περιοδικό NeuroImage μια μελέτη σε 20 υγιείς νέους. Οι συμμετέχοντες είτε κοιμήθηκαν το απόγευμα, κατά μέσο όρο 45 λεπτά, είτε έμειναν ξύπνιοι. Μετά τον υπνάκο, οι μετρήσεις έδειξαν ότι ο εγκέφαλος ήταν σε καλύτερη θέση να σχηματίσει νέες συνδέσεις, δηλαδή να μάθει κάτι καινούριο.

Σύμφωνα με τους ερευνητές, ακόμη και μικρά διαστήματα ύπνου ενισχύουν την ικανότητα του εγκεφάλου να καταγράφει νέες πληροφορίες. Και οι δύο μελέτες έγιναν σε μικρές ομάδες νέων ανθρώπων, οπότε δεν ξέρουμε πόσο ισχύουν για κάθε ηλικία.

Πώς κάνουμε έναν υπνάκο που ξεκουράζει

  • Βάζουμε ξυπνητήρι. Δέκα με είκοσι λεπτά για γρήγορη ξεκούραση, περίπου μισή ώρα αν θέλουμε και το όφελος για τη μνήμη.
  • Αν κοιμηθούμε μισή ώρα ή περισσότερο, αφήνουμε χρόνο για να περάσει η ζάλη πριν από μια σημαντική δουλειά ή πριν οδηγήσουμε.
  • Τον κάνουμε νωρίς το απόγευμα, για να μην επηρεάσει τον βραδινό ύπνο.
  • Χαμηλώνουμε τα φώτα και αφήνουμε το κινητό μακριά.

Ο μεσημεριανός ύπνος, η παλιά ελληνική συνήθεια, έχει και επιστημονική στήριξη, αρκεί να μην παρατραβήξει. Μισή ώρα με ξυπνητήρι δίνει τα περισσότερα και είναι μια ευκαιρία για συνειδητή παύση μέσα στη μέρα. Αν όμως νιώθουμε την ανάγκη για ύπνο κάθε μεσημέρι, ακόμη και όταν κοιμόμαστε αρκετά τη νύχτα, το συζητάμε πάντα με γιατρό.